Mục lục 11 phần
- Cơ hội cho hàng Việt Nam tại Trung Quốc
- Đăng ký mã GACC cho doanh nghiệp thực phẩm (Lệnh 248 và Lệnh 280)
- Nhãn mác thực phẩm đúng chuẩn Lệnh 249
- Trái cây tươi: xuất khẩu chính ngạch theo nghị định thư, mã vùng trồng và cơ sở đóng gói
- Chọn mẫu C/O có lợi nhất: ACFTA hay RCEP
- Hàng công nghiệp: chuẩn bị CCC, mỹ phẩm, dệt may, gỗ
- Chứng nhận giúp ghi điểm với người mua Trung Quốc
- Lộ trình chuẩn bị trước khi xuất khẩu sang Trung Quốc
- Yêu cầu theo ngành hàng
- Chứng nhận thường gặp
- Câu hỏi thường gặp
Cơ hội cho hàng Việt Nam tại Trung Quốc
Hàng Việt Nam vào Trung Quốc có hai cơ chế ưu đãi thuế: ACFTA (hiệu lực từ năm 2003, theo tổng hợp của Trung tâm WTO và Hội nhập – VCCI) và RCEP (hiệu lực từ 01/01/2022). Một lô hàng có thể đủ điều kiện theo cả hai hiệp định, nên doanh nghiệp được chủ động chọn mẫu C/O mang lại thuế suất tốt hơn.
Với nông sản, thực phẩm, con đường xuất khẩu chính ngạch ngày càng rõ ràng. Danh mục kèm Thông báo 219 năm 2025 của GACC bao quát 2.589 sản phẩm nông nghiệp thuộc 20 nhóm, từ thủy sản, trái cây, rau tươi đến gia vị, dược liệu, cà phê, ngũ cốc, với quy trình đăng ký qua cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam. Trái cây tươi được mở cửa theo từng nghị định thư, như sầu riêng tươi từ ngày 11/07/2022, và GACC tiếp tục phê duyệt thêm mã vùng trồng, cơ sở đóng gói. Doanh nghiệp đã có mã theo Lệnh 248 tiếp tục được công nhận, giúp việc chuyển sang Lệnh 280 diễn ra thuận lợi.
Đăng ký mã GACC cho doanh nghiệp thực phẩm (Lệnh 248 và Lệnh 280)
Từ ngày 01/01/2022, theo Lệnh 248 của GACC, doanh nghiệp nước ngoài sản xuất, chế biến, lưu trữ thực phẩm xuất sang Trung Quốc phải đăng ký với GACC. Ngày 14/10/2025, GACC ban hành Lệnh 280 thay thế Lệnh 248, có hiệu lực từ 01/06/2026. Doanh nghiệp sản xuất phụ gia thực phẩm và sản phẩm liên quan đến thực phẩm không thuộc phạm vi của quy định này.
Theo thông tin của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Lệnh 280 quy định hai cách đăng ký:
- Tự đăng ký trực tuyến trên hệ thống CIFER của GACC.
- Đăng ký qua cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam đối với sản phẩm thuộc Danh mục kèm Thông báo 219 năm 2025 của GACC. Danh mục này gồm 2.589 sản phẩm nông nghiệp thuộc 20 nhóm (như thủy sản, trái cây tươi, rau tươi, gia vị, dược liệu, cà phê, ngũ cốc). Doanh nghiệp được cơ quan Việt Nam kiểm tra, xác nhận và giới thiệu sang GACC.
Khi hồ sơ được duyệt, doanh nghiệp nhận mã số đăng ký tại Trung Quốc, có hiệu lực 5 năm, và phải in mã này trên bao bì hoặc nhãn sản phẩm. Hồ sơ đăng ký được lập bằng tiếng Trung hoặc tiếng Anh. GACC có thể đánh giá doanh nghiệp qua hồ sơ, qua video hoặc kiểm tra tại chỗ, vì vậy chuẩn bị sẵn hồ sơ nhà xưởng và quy trình giúp việc đánh giá thuận lợi.
Chuyển tiếp: doanh nghiệp đã có mã theo Lệnh 248 tiếp tục được công nhận và giữ nguyên mã đang dùng. Khi thay đổi thông tin quan trọng như người đại diện theo pháp luật, địa điểm cơ sở sản xuất hoặc mã số do cơ quan Việt Nam cấp, doanh nghiệp phải hủy mã cũ và đăng ký lại để mã luôn khớp với thông tin thực tế.
Nhãn mác thực phẩm đúng chuẩn Lệnh 249
Lệnh 249 của GACC (Biện pháp quản lý an toàn thực phẩm xuất nhập khẩu) có hiệu lực từ 01/01/2022. Theo tài liệu tóm tắt của Bộ Công Thương, nhãn đạt chuẩn cần đáp ứng các điểm sau:
- Mã số đăng ký doanh nghiệp được in trực tiếp lên bao bì trong và ngoài, tới đơn vị đóng gói nhỏ nhất (in thẳng lên bao bì, không cắt dán).
- Bao bì ngoài có nhãn rõ ràng bằng tiếng Trung, hoặc tiếng Trung kèm tiếng Anh hay ngôn ngữ của nước xuất khẩu.
- Nhãn thể hiện: nước xuất khẩu, tên sản phẩm, số đăng ký nhà sản xuất, số lô, quy cách, nơi sản xuất (cụ thể tới tỉnh/huyện), và nơi đến ghi rõ là Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
Khi Lệnh 280 có hiệu lực, doanh nghiệp đã có mã theo Lệnh 248 nên rà soát lại mẫu nhãn để bao bì đồng bộ với quy định mới.
Trái cây tươi: xuất khẩu chính ngạch theo nghị định thư, mã vùng trồng và cơ sở đóng gói
Mỗi loại quả tươi xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc được mở cửa bằng một thỏa thuận kiểm dịch thực vật (nghị định thư) giữa hai nước. Ví dụ, nghị định thư về sầu riêng tươi được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và GACC ký ngày 11/07/2022.
Các nghị định thư thường có những yêu cầu chung như sau:
- Đăng ký vùng trồng và cơ sở đóng gói với cơ quan bảo vệ thực vật Việt Nam để được GACC phê duyệt. Danh sách được công bố trên trang của GACC, và hàng chỉ được xuất từ các mã có trong danh sách này.
- Vùng trồng phải ghi nhật ký canh tác, thu hoạch; theo dõi và xử lý các sinh vật gây hại mà phía Trung Quốc quan tâm; dùng hoạt chất bảo vệ thực vật được phép và tham gia chương trình giám sát dư lượng.
- Cơ sở đóng gói có hệ thống truy xuất ngược về vùng trồng; thùng hàng ghi tên hoặc mã vùng trồng, mã cơ sở đóng gói và dòng chữ xác định hàng xuất sang Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
- Mỗi lô hàng kèm Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật do cơ quan Việt Nam cấp, ghi mã vùng trồng và mã cơ sở đóng gói.
GACC có thể tạm dừng các mã vùng trồng, cơ sở đóng gói vi phạm trong quá trình xuất khẩu. Sử dụng mã số đúng chủ thể và ghi chép đầy đủ là cách bảo vệ uy tín cho cả doanh nghiệp và ngành hàng.
Chọn mẫu C/O có lợi nhất: ACFTA hay RCEP
Việt Nam và Trung Quốc cùng tham gia hai hiệp định thương mại tự do có ưu đãi thuế cho hàng hóa:
- ACFTA (Hiệp định khung về hợp tác kinh tế toàn diện ASEAN – Trung Quốc): theo tổng hợp của Trung tâm WTO và Hội nhập (VCCI), có hiệu lực từ năm 2003. Chứng từ xuất xứ là C/O mẫu E.
- RCEP (Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực): có hiệu lực từ ngày 01/01/2022 với Việt Nam và Trung Quốc. Chứng từ xuất xứ là C/O mẫu RCEP.
Một lô hàng có thể đủ điều kiện theo cả hai hiệp định. Doanh nghiệp nên so sánh thuế suất ưu đãi của dòng hàng (theo mã HS – mã phân loại hàng hóa) và quy tắc xuất xứ của từng hiệp định, chọn mẫu C/O có lợi hơn và thống nhất với nhà nhập khẩu trước khi làm hồ sơ.
C/O được đề nghị cấp trực tuyến qua Hệ thống quản lý và cấp chứng nhận xuất xứ điện tử của Bộ Công Thương (eCoSys, www.ecosys.gov.vn). Theo Thông tư 40/2025/TT-BCT, việc cấp C/O do Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) và các tổ chức được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao nhiệm vụ thực hiện. Hồ sơ lần đầu gồm đăng ký hồ sơ thương nhân và bộ chứng từ theo Nghị định 31/2018/NĐ-CP về xuất xứ hàng hóa.
Hàng công nghiệp: chuẩn bị CCC, mỹ phẩm, dệt may, gỗ
Điện, điện tử, đồ chơi: chứng nhận CCC
Trung Quốc áp dụng chế độ chứng nhận sản phẩm bắt buộc CCC (China Compulsory Certification) do Cơ quan Chứng nhận và Công nhận Trung Quốc (CNCA) quản lý. Sản phẩm thuộc danh mục CCC (như dây cáp điện, thiết bị điện gia dụng, thiết bị công nghệ thông tin, thiết bị chiếu sáng, đồ chơi) phải được chứng nhận và gắn dấu CCC trước khi nhập khẩu, bán hoặc sử dụng. Quy trình thường gồm thử nghiệm mẫu tại phòng thí nghiệm được chỉ định, đánh giá nhà máy ban đầu và giám sát định kỳ. Chứng chỉ có hiệu lực 5 năm, giúp doanh nghiệp yên tâm kinh doanh dài hạn. Danh mục được điều chỉnh theo thời gian, nên doanh nghiệp cần tra theo mã sản phẩm cụ thể.
Mỹ phẩm
Theo Điều lệ giám sát quản lý mỹ phẩm của Trung Quốc, mỹ phẩm được chia làm hai loại. Mỹ phẩm đặc biệt (nhuộm tóc, uốn tóc, làm trắng hoặc trị nám, chống nắng, chống rụng tóc, hoặc công bố công dụng mới) phải được đăng ký với Cục Quản lý Dược phẩm Quốc gia (NMPA) trước khi nhập khẩu. Mỹ phẩm thông thường nhập khẩu phải làm thủ tục thông báo (hồ sơ công bố) với NMPA trước khi nhập khẩu. Nhà sản xuất ở nước ngoài phải chỉ định một pháp nhân tại Trung Quốc làm người chịu trách nhiệm trong nước, và hồ sơ được lập bằng chữ Hán.
Dệt may và gỗ
Với dệt may, lợi thế lớn đến từ ưu đãi thuế ACFTA/RCEP; vì vậy, lên phương án nguồn nguyên liệu theo quy tắc xuất xứ ngay từ đầu giúp doanh nghiệp hưởng trọn ưu đãi. Với gỗ và sản phẩm gỗ, phía Việt Nam yêu cầu hồ sơ chứng minh gỗ hợp pháp khi xuất khẩu: theo Nghị định 102/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 120/2024/NĐ-CP), lô gỗ xuất sang thị trường ngoài EU cần có bảng kê gỗ xuất khẩu, và doanh nghiệp ngoài Nhóm I cần có xác nhận của cơ quan Kiểm lâm sở tại. Gỗ thuộc Phụ lục CITES (Công ước về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp) phải có giấy phép CITES.
Chứng nhận giúp ghi điểm với người mua Trung Quốc
Bên cạnh các yêu cầu bắt buộc nêu trên, nhà nhập khẩu và chuỗi phân phối Trung Quốc có thể đề nghị thêm chứng nhận tự nguyện, tùy mặt hàng và kênh bán. Có sẵn chứng nhận phù hợp giúp quá trình đàm phán nhanh hơn:
- Thực phẩm chế biến, thủy sản: hệ thống an toàn thực phẩm như HACCP, ISO 22000 hoặc FSSC 22000.
- Nông sản tươi: thực hành nông nghiệp tốt như GlobalG.A.P. hoặc VietGAP, hữu ích cho việc ghi chép và kiểm soát dư lượng tại vùng trồng.
- Hàng công nghiệp: hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001.
Chứng nhận tự nguyện bổ sung cho mã đăng ký GACC, nghị định thư và chứng nhận CCC, không thay thế các yêu cầu bắt buộc này.
Lộ trình chuẩn bị trước khi xuất khẩu sang Trung Quốc
- Xác định mã HS và tra thuế suất ưu đãi theo ACFTA và RCEP để chọn mẫu C/O.
- Xác định con đường vào thị trường: sản phẩm có thuộc Danh mục theo Thông báo 219 không; loại quả đã có nghị định thư chưa; sản phẩm có thuộc danh mục CCC hoặc cần đăng ký, thông báo mỹ phẩm hay không.
- Đăng ký mã GACC (tự đăng ký trên CIFER hoặc qua cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam), hoặc đăng ký mã vùng trồng, cơ sở đóng gói qua cơ quan bảo vệ thực vật.
- Chuẩn bị nhãn và bao bì theo yêu cầu của GACC và nghị định thư, in mã đăng ký đúng quy định.
- Đăng ký hồ sơ thương nhân trên eCoSys và chuẩn bị hồ sơ chứng minh xuất xứ.
- Thống nhất với nhà nhập khẩu về chứng từ (kiểm dịch, C/O, hợp đồng, hóa đơn) trước mỗi mùa vụ hoặc đơn hàng lớn.
Lưu ý: yêu cầu có thể khác nhau theo mặt hàng và từng thời điểm, vì vậy doanh nghiệp nên xác nhận lại với nhà nhập khẩu trước khi chốt đơn hàng.
Yêu cầu theo ngành hàng
Thực phẩm, thủy sản, nông sản chế biến
- Đăng ký doanh nghiệp với GACC theo Lệnh 280 (áp dụng từ 01/06/2026).
- Sản phẩm thuộc Danh mục kèm Thông báo 219 đăng ký qua cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam.
- In mã đăng ký trên bao bì và thiết kế nhãn tiếng Trung theo Lệnh 249.
Trái cây tươi
- Xuất khẩu chính ngạch các loại quả đã có nghị định thư.
- Đăng ký mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói để được GACC phê duyệt.
- Kèm giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật ghi mã vùng trồng và mã cơ sở đóng gói.
Điện, điện tử, đồ chơi
- Hoàn tất chứng nhận bắt buộc CCC với sản phẩm thuộc danh mục.
- Chuẩn bị cho thử nghiệm mẫu, đánh giá nhà máy và giám sát định kỳ.
Mỹ phẩm
- Mỹ phẩm đặc biệt phải đăng ký với NMPA trước khi nhập khẩu.
- Mỹ phẩm thông thường phải thông báo với NMPA trước khi nhập khẩu.
- Chỉ định pháp nhân tại Trung Quốc làm người chịu trách nhiệm.
Dệt may
- Lên phương án nguyên liệu theo quy tắc xuất xứ ACFTA hoặc RCEP.
- Chọn mẫu C/O có lợi hơn giữa mẫu E và mẫu RCEP.
Gỗ và sản phẩm gỗ
- Lập bảng kê gỗ xuất khẩu theo Nghị định 102/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 120/2024/NĐ-CP).
- Chuẩn bị giấy phép CITES với loài thuộc Phụ lục CITES.
Chứng nhận thường gặp khi xuất sang Trung Quốc
Các chứng nhận dưới đây thường do người mua yêu cầu hoặc gắn với quy định của thị trường — tùy mặt hàng:
Sẵn sàng chinh phục thị trường Trung Quốc?
Nhận checklist chứng nhận và lộ trình chuẩn bị theo đúng mặt hàng của bạn — nhanh, gọn, miễn phí.
Câu hỏi thường gặp
Hàng xuất sang Trung Quốc nên dùng C/O mẫu E hay C/O mẫu RCEP?
Lệnh 280 khác gì Lệnh 248?
Doanh nghiệp đã có mã GACC theo Lệnh 248 có phải đăng ký lại không?
Muốn xuất trái cây tươi chính ngạch sang Trung Quốc cần gì?
Hàng điện tử xuất sang Trung Quốc có cần chứng nhận gì?
Bài liên quan
Vận đơn đường biển (B/L): các loại, cách đọc, Surrendered B/L và Seaway bill
Vận đơn đường biển (B/L) là gì, ba chức năng, các loại theo luật Việt Nam, cách đọc từng ô, khi nào dùng Surrendered B/L hay Seaway bill theo cách thanh toán.
Bộ chứng từ xuất khẩu chuẩn: từng loại giấy tờ, bên lập và cách thông quan thuận lợi
Bộ chứng từ xuất khẩu gồm hợp đồng, invoice, packing list, vận đơn, C/O, chứng thư chuyên ngành, tờ khai. Ai lập từng loại, cách làm khớp để thông quan nhanh.
C/O ưu đãi và các FTA của Việt Nam: chọn đúng mẫu để hàng cạnh tranh hơn
C/O ưu đãi giúp người mua giảm thuế nhờ FTA. Bảng đối chiếu FTA, mẫu C/O, thị trường; tự chứng nhận xuất xứ EVFTA, CPTPP; cấp C/O qua eCoSys. Cập nhật 9/2026.
7 kinh nghiệm giúp lô hàng xuất khẩu đầu tiên diễn ra suôn sẻ
7 kinh nghiệm cho lô hàng xuất khẩu đầu tiên: nắm yêu cầu nước nhập khẩu, chọn đúng Incoterms, thanh toán an toàn, chứng từ khớp, mã HS đúng, dùng ưu đãi FTA.
Toàn cảnh xuất nhập khẩu Việt Nam 8 tháng đầu năm 2026: quy mô kỷ lục và nhiều cơ hội cho doanh nghiệp
Xuất nhập khẩu Việt Nam 8 tháng 2026 lập kỷ lục 770,14 tỷ USD, tăng 28,7%: thị trường chính, nhóm hàng tăng mạnh và cơ hội kinh doanh theo số liệu Cục Thống kê.
Nguồn tham khảo
- Trung tâm WTO và Hội nhập (VCCI) – Tổng hợp các FTA của Việt Nam
- Bộ Công Thương – Hiệp định RCEP có hiệu lực từ ngày 01/01/2022
- Cổng dịch vụ công Bộ Công Thương – Cấp C/O ưu đãi mẫu RCEP
- Trung tâm WTO và Hội nhập – Sửa đổi, bổ sung các thủ tục cấp C/O (mẫu E, RCEP...)
- Thông tư 40/2025/TT-BCT về cấp C/O (bản đăng trên VASEP)
- Văn phòng SPS Việt Nam – GACC ban hành Lệnh 248 và Lệnh 249
- Văn phòng SPS Việt Nam – Bản dịch Lệnh 280 của GACC
- Chi cục Trồng trọt và BVTV TP.HCM – Lệnh 280 và Thông báo 219 của GACC
- Bộ Công Thương (VNTR) – Lệnh 249: doanh nghiệp cần lưu ý gì?
- VOV – Nghị định thư sầu riêng và thiết lập vùng trồng, cơ sở đóng gói
- Nông nghiệp thuận thiên – Nội dung Nghị định thư kiểm dịch sầu riêng xuất khẩu Trung Quốc
- Trung tâm Thông tin nông nghiệp (agro.gov.vn) – GACC phê duyệt thêm mã vùng trồng, mã đóng gói sầu riêng
- Trade Commissioner Service (Canada) – China Compulsory Certification (CCC)
- SAMR – Điều lệ giám sát quản lý mỹ phẩm (化妆品监督管理条例)
- NMPA – Thủ tục thông báo mỹ phẩm thông thường nhập khẩu
- Nghị định 120/2024/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 102/2020/NĐ-CP (Chi cục Kiểm lâm Đắk Lắk)
Nội dung biên soạn từ các nguồn chính thức trên và được cập nhật khi có văn bản mới. Mẹo nhỏ: xác nhận yêu cầu riêng của nhà nhập khẩu trước khi chốt đơn để mọi thứ suôn sẻ.